Website Verbeterprogramma VHR-monitoring is live
14 juli 2026
Vanaf juli staat de website van het Verbeterprogramma VHR-monitoring (VVM) live, als onderdeel van...
Lees meer
De programmalijn Doelbereik richt zich op het verbeteren van de monitoring voor het beoordelen van de natuurkwaliteit, om zo de gewenste VHR-doelen te behalen. Hiervoor worden bestaande werkwijzen verbeterd en meer op elkaar afgestemd. De verzamelde gegevens vormen de basis voor analyses, beleidskeuzes en nationale rapportages.
Nederland heeft zich via de Europese Vogel- en Habitatrichtlijnen (VHR) verbonden aan duidelijke doelen voor natuurbehoud en biodiversiteit. Om aan deze verplichtingen te voldoen, is betrouwbaar inzicht nodig in de kwaliteit van natuurgebieden en leefgebieden van soorten dieren en planten. Provincies, Rijkswaterstaat en het ministerie van Defensie hebben hierin een wettelijke verantwoordelijkheid. Zij voeren natuurbeheer uit en leveren gegevens aan het Rijk, dat vervolgens rapporteert aan Europa. De huidige monitoring sluit echter nog niet volledig aan op de informatie die hiervoor nodig is. Daarom is de programmalijn Doelbereik ontwikkeld: om monitoring beter, consistenter en toekomstbestendig te maken.
De programmalijn Doelbereik richt zich op het versterken van de monitoring van natuurkwaliteit en het beter kunnen beoordelen van de voortgang richting de VHR-doelen. Hiervoor worden bestaande werkwijzen verbeterd en meer op elkaar afgestemd. De verzamelde gegevens vormen de basis voor analyses, beleidskeuzes en nationale rapportages. Om dit mogelijk te maken, bestaat de programmalijn uit vier samenhangende projecten: Uniforme beoordelingskaders, Leefgebieden van soorten, Habitattypekarteringen en VHR-monitoring soorten. Samen zorgen deze projecten voor een meer uniforme en betrouwbare aanpak.
Met de verbeterde processen en methodieken ontstaat een landelijke, uniforme manier van monitoren. Hierdoor worden natuurgegevens beter vergelijkbaar en bruikbaar voor beleid en rapportages. De ontwikkelde methodieken worden vastgelegd in protocollen, handreikingen en methodiekdocumenten. De resultaten van de monitoring worden opgeslagen in bestaande landelijke databanken, zoals de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF) en de Nationale Databank Vegetatie- en Habitatkarteringen (NDVH). Daarnaast wordt gewerkt aan een centrale informatievoorziening waarmee gegevens eenvoudiger toegankelijk en beschikbaar worden gemaakt voor betrokken organisaties.
Op dit moment ligt de focus op het digitaal beschikbaar maken van meetnetoverzichten en het duurzaam archiveren van leefgebieden van soorten. Ook werken we aan een goede implementatie van deze oplossingen, onder meer door afspraken te maken met partners over verantwoordelijkheden, beheer en financiering.
De monitoringsgegevens uit deze programmalijn worden aangeleverd aan de NDFF en de NDVH. Deze databanken worden verder ontwikkeld en aangepast op basis van de resultaten en behoeften vanuit de programmalijn Doelbereik.
Om natuurkwaliteit goed te kunnen beoordelen, is een uniforme aanpak noodzakelijk. Dit project werkt aan twee belangrijke onderdelen: een maatlat per habitattype, waarmee natuurkwaliteit objectief kan worden beoordeeld, en een beoordelingssystematiek die bepaalt wanneer sprake is van een goede kwaliteit.
Om soorten uit de Europese Vogel- en Habitatrichtlijnen goed te beschermen, is het essentieel om ook hun leefgebieden te beschrijven. Het project Leefgebieden van soorten richt zich daarom op het inzichtelijk maken van omvang, kwaliteit en ligging van leefgebieden van VHR-soorten, zowel binnen als buiten Natura 2000-gebieden.
Voor een goede bescherming van soorten uit de Vogel- en Habitatrichtlijnen (VHR) is betrouwbare en complete informatie essentieel. Binnen het project ontwikkelen we monitoringsmethodieken, protocollen en analysemethoden voor verschillende soortgroepen. Daarbij brengen we gegevens uit meerdere bronnen samen, zodat monitoring op alle benodigde schaalniveaus mogelijk wordt.
De inwinning van vegetatiegegevens en het maken van habitattypekaarten wordt geactualiseerd. Hieruit vloeien nieuwe afspraken en een verbeterde methodiek om van vegetatiekarteringen naar habitattypekaarten te komen. In een later stadium worden de exacte scope en afgebakende producten bekendgemaakt.
Wilt u meer informatie over deze programmalijn? Neem contact met ons op via: doelbereik@bij12.nl.